ગેલેલિયો રિયાલિટી મોડેલ
તમે જે પરિણામ ભોગવો છો, તે તમારા વર્તનનું ફળ છે. અને તમારું વર્તન તમારી મૂળભૂત માન્યતામાંથી જન્મે છે. આ સીધી વાતને અમેરિકન લેખક હાયરમ સ્મિથે ગેલેલિયો રિયાલિટી મોડેલ તરીકે ઓળખાવી. તેમણે એક સરળ સમીકરણ આપ્યું: માણસની અંદર અમુક પાયાની જરૂરિયાતો હોય છે. એ જરૂરિયાતો સંતોષવા તે દુનિયા સામે એક માન્યતાની બારી ખોલે છે. જો એ કાચ પર ધૂળ હોય કે ખોટી માન્યતા ચોંટેલી હોય, તો વર્તન ખોટું જ થવાનું. વર્તન ખોટું થાય એટલે પરિણામ કડવું જ આવવાનું.
આપણે આખી જિંદગી પરિણામો સામે માથું કૂટીએ છીએ. વજન વધે તો ડાયેટિંગ શરૂ કરીએ છીએ, દેવું વધે તો વધુ કમાવાની દોડધામ કરીએ છીએ. પણ જે મૂળભૂત માન્યતાને કારણે આ ખાડો પડ્યો, તેને કોઈ અડતું નથી. ગેલેલિયોએ ટેલિસ્કોપથી આકાશ જોઈને જૂની ધાર્મિક માન્યતાઓ તોડી હતી કે પૃથ્વી બ્રહ્માંડનું કેન્દ્ર નથી. આ મોડેલ પણ એ જ કહે છે: તમારા અંગત બ્રહ્માંડમાં તમારા ખોટા પૂર્વગ્રહોને ટેલિસ્કોપ લગાવીને તપાસો.
સુરતના કાપડના વેપારી હરેશભાઈને જુઓ. બેંકમાંથી દર બે વર્ષે નવી કાર માટે મોટી લોન ખેંચે છે. ક્રેડિટ કાર્ડના હપ્તા ચડેલા છે. પગાર કરતાં ઈએમઆઈનો આંકડો મોટો થઈ ગયો છે. હવે હરેશભાઈ કહેશે કે મોંઘવારી બહુ નડે છે. સમસ્યા મોંઘવારી કે બેંક નથી. સમસ્યા એમની અંદરની માન્યતા છે: 'સગાંવહાલાંમાં વટ રાખવો હોય તો દર બે વર્ષે મોટી ગાડી બદલવી પડે.' આ ખોટી માન્યતા એમના વર્તનને દોરી જાય છે. જ્યાં સુધી એ માન્યતા નહીં બદલાય, ત્યાં સુધી બેંકની રિકવરી નોટિસો અટકવાની નથી.
જીવનમાં જે પરિણામ વારંવાર અફળ જાય છે, તેની પાછળ એક ખોટી માન્યતા છુપાયેલી હોય છે. બહારની વાસ્તવિકતા બદલવા માટે અંદરનો કાચ સાફ કરવો પડે. ખોટા નિયમો પકડી રાખશો તો ખોટા રસ્તે જ પહોંચશો.
જે માણસ પોતાની ખોટી માન્યતાને હકીકત માની બેસે છે, તે આખી જિંદગી માત્ર વ્યાજ જ ચૂકવતો રહે છે.