પ્લસ માઈનસ નેક્સ્ટ પદ્ધતિ

ડાયરી લખવી એ મોટાભાગના લોકો માટે આળસનું બીજું નામ છે. લોકો નવા વર્ષે જાડી ડાયરી ખરીદે છે, બે દિવસ લાંબાં-લાંબાં ફકરા લખે છે અને ત્રીજા દિવસે થાકીને કબાટમાં મૂકી દે છે. મગજને આત્મનિરીક્ષણ જોઈએ છે, સાહિત્યિક નિબંધો નહીં. આ સમસ્યાનો એક અત્યંત વ્યવહારુ ઉકેલ છે: પ્લસ, માઈનસ, નેક્સ્ટ. આ એક સરળ માનસિક ચોકઠું છે, જેમાં કાગળ પર માત્ર ત્રણ ખાનાં પાડવાના હોય છે. શું સારું થયું (+), શું ધાર્યા મુજબ ન થયું (–), અને હવે આગળ શું કરીશું (→).

આ વિચાર એન-લોર લ કન્ફે પોતાની સંસ્થા 'નેસ લેબ્સ' દ્વારા રજૂ કર્યો હતો. જટિલ પરંપરાગત રીતોથી વિપરીત આ માળખું ઝડપી છે. તમે આખા અઠવાડિયા કે મહિનાની સમીક્ષા માત્ર પાંચ મિનિટમાં કરી શકો છો. આ પદ્ધતિનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ભૂલો પર રડવાનો કે સફળતાની હવા ભરી રાખવાનો નથી. વત્તે-ઓછે જે બન્યું તેનો હિસાબ માંડીને સીધા આવતીકાલના નક્કર પગલાં તરફ વળવાનો છે.

આપણે ત્યાં સમસ્યા એ છે કે લોકો કાં તો ભૂતકાળના અફસોસમાં અટવાઈ રહે છે અથવા ભવિષ્યના શેખચલ્લીના વિચારોમાં રાચે છે. આ પદ્ધતિ તમને વર્તમાનમાં ખેંચી લાવે છે. 'પ્લસ' તમને આત્મવિશ્વાસ આપે છે કે કંઈક તો ઠીક થયું છે. 'માઈનસ' પ્રામાણિકતા માગે છે કે ક્યાં થાપ ખાઈ ગયા. અને સૌથી મહત્વનું 'નેક્સ્ટ' છે, જે કોઈપણ જાતની ભાવુકતા વગર આગામી કાર્યની યાદી બનાવે છે. જે કામનું પરિણામ ન આપતું હોય તે તરત કપાઈ જાય છે.

ધારો કે કૌશિકભાઈ પોતાના દીકરાના લગ્ન માટે નાત-જાતમાં કન્યા શોધે છે. છ મહિનાથી વડીલો અને સગાઓ સાથે બેઠકો ચાલે છે પણ વાત આગળ વધતી નથી. જો તેઓ આ પદ્ધતિ વાપરે તો ચિત્ર સાફ થઈ જાય. પ્લસ: દીકરાનો બાયોડેટા યોગ્ય લોકો સુધી પહોંચ્યો. માઈનસ: નાતના વોટ્સએપ ગ્રૂપમાં અપેક્ષાઓ બહુ ઊંચી રાખી અને વચેટિયાઓની વાતોમાં અઠવાડિયાં બગાડ્યાં. નેક્સ્ટ: આવતા શનિવારે સીધા પરિવારને ઘરે મળવા જવું અને જ્યોતિષીઓ પાછળ કુંડળીઓ મેળવવામાં સમય વેડફવો બંધ કરવો.

જીવનની ડાયરીમાં કવિતા ઓછી અને ચોખ્ખો હિસાબ વધુ હોય ત્યારે જ આગળ વધાય છે.