પીએમએફ મોડેલ ગળણી

કોઈપણ નવો ધંધો કે પ્રોડક્ટ બજારમાં મૂકતાં જ સફળ નથી થતી. લોકો તેને વાપરે છે કે નહીં, એ જાણ્યા વગર આગળ વધવું આત્મહત્યા સમાન છે. પીએમએફ એટલે પ્રોડક્ટ-માર્કેટ ફિટ. તમારી પ્રોડક્ટ બજારની સાચી ભૂખ સંતોષે છે કે નહીં તે માપવાનો રસ્તો એટલે આ ગળણી. સ્ટાર્ટઅપ જગતમાં ઉરી લેવિને પોતાના પુસ્તકમાં આ પ્રક્રિયા બહુ સ્પષ્ટ રીતે મુકી છે. ગળણીના મોઢે સેંકડો લોકો આવે છે, પણ તળિયે માત્ર એ જ બચે છે જેમને તમારા વિના ચાલતું નથી.

આ મોડેલ સીધું અને ક્રૂર છે. પહેલા પગથિયે લોકો આવે છે, બીજા પગથિયે તેને પહેલી વાર વાપરે છે, ત્રીજા પગથિયે તેની કિંમત સમજે છે અને ચોથા પગથિયે તેને વળગી રહે છે. મોટાભાગના ધંધાર્થીઓ પહેલા પગથિયાની ભીડ જોઈને ખુશ થઈ જાય છે. તેઓ માને છે કે ગ્રાહક મળી ગયો. હકીકતમાં પહેલી મુલાકાત એ વેચાણ નથી. ખરી કસોટી છેલ્લી પાયરી છે. જે ગ્રાહક પાછો આવ્યો, તે જ તમારો સાચો પીએમએફ છે. બાકી બધો ધુમાડો છે.

આપણા શહેરોમાં રિયલ એસ્ટેટના ખેલ જુઓ. અમદાવાદ કે સુરતમાં નવો સ્કીમ મૂકનારો બિલ્ડર કરોડો રૂપિયાના હોર્ડિંગ્સ મારે છે. બ્રોશર છપાય, સાઇટ પર મોટો સેમ્પલ ફ્લેટ બને અને રવિવારે પાંચસો ગાડીઓ જોવા આવે. સેમ્પલ ફ્લેટમાં કાજુ-બદામ ખાઈને લોકો વાહ-વાહ કરે છે. બિલ્ડર રાજી થઈ જાય છે કે પ્રોજેક્ટ હિટ ગયો. આ ગળણીનું માત્ર પહેલું કાણું છે.

અસલ પીએમએફ ત્યારે ખબર પડે જ્યારે ટોકન આપવાનો વારો આવે. પચાસ લોકો રસ બતાવે, પચ્ચીસ વિગતો પૂછે, પણ અંતે પાંચ જ જણા ચેક લખે. ફ્લેટમાં રહેવા આવ્યા પછી સોસાયટી મેઈન્ટેનન્સ ભરીને પણ બિલ્ડરની આગળની સ્કીમમાં બીજાને રોકાણ કરાવે, ત્યારે ફિટ બેઠો કહેવાય. દેખાડો વેચાય છે, પણ ટકતી પ્રોડક્ટ જ જીવે છે.

ગળણીના મોઢે ભીડ જોઈને રાજી ન થાઓ, તળિયે બચેલા ગ્રાહકોની ગણતરી કરો.