બાહ્ય વિચારણા

# બાહ્ય વિચારણા (External Considering)

આ મહત્વપૂર્ણ તત્વને સમજવા માટે હું એક પછી એક મુદ્દાને ઉદાહરણો અને રૂપકો સાથે સમજાવીશ:

## 1. દૈનિક આત્મનિરીક્ષણ
દરરોજ રાત્રે આપણે પોતાને પૂછવું જોઈએ: "આજે આપણે આપણા અસ્તિત્વના ઉત્થાન માટે શું કામ કર્યું?"

**ઉદાહરણ:** જેમ એક વિદ્યાર્થી દિવસના અંતે પોતાના અભ્યાસનું મૂલ્યાંકન કરે છે, તેમ આપણે આપણા આધ્યાત્મિક વિકાસનું મૂલ્યાંકન કરવું જોઈએ.

## 2. સભાનતાનો અભ્યાસ
દરરોજ એક કલાક ફાળવો જ્યાં તમે દરેક કામમાં પૂર્ણ હાજરી રાખવાનો અભ્યાસ કરશો.

**રૂપક:** જેમ સૂર્ય પોતાના પ્રકાશથી દરેક વસ્તુને પ્રકાશિત કરે છે, તેમ આપણી સભાનતા આપણી દરેક ક્રિયાને પ્રકાશિત કરે.

## 3. નકારાત્મકતાને ઓળખવી
આપણી અંદરની નકારાત્મકતાને જુઓ અને સ્વીકારો.

**ઉદાહરણ:** જેમ આરીસામાં તમે તમારા ચહેરાની દરેક રેખા જોઈ શકો છો, તેમ આપણે આપણા મનની દરેક વૃત્તિને જોવાની છે.

## 4. બાહ્ય વિચારણાનો અર્થ
બાહ્ય વિચારણા એટલે બીજાની સ્થિતિમાં પોતાને મૂકી શકવું અને તેમની મુશ્કેલીઓને સમજવું.

**ઉદાહરણ:** ધારો કે તમારો મિત્ર તમારી સાથે રુક્ષ વ્યવહાર કરે છે. બાહ્ય વિચારણા એટલે પૂછવું: "તે કેવી પરિસ્થિતિમાંથી પસાર થઈ રહ્યો હશે?" અને તેની જગ્યાએ પોતાને કલ્પવું.

## 5. સ્થાન પરિવર્તન
જેની પ્રત્યે આપણને નકારાત્મક લાગણી છે, તે વ્યક્તિ બની જવું.

**રૂપક:** જેમ અભિનેતા ભૂમિકામાં પરિવર્તન કરે છે, તેમ આપણે માનસિક રીતે તે વ્યક્તિની ભૂમિકા ભજવવાની છે, જેનાથી આપણે નારાજ છીએ.

## 6. આંતરિક વિચારણાથી વિપરીત
બાહ્ય વિચારણા એ આંતરિક વિચારણાથી વિપરીત છે.

**ઉદાહરણ:** જ્યારે કોઈ વ્યક્તિ આપણી સાથે ખરાબ વ્યવહાર કરે ત્યારે આંતરિક વિચારણા કહે છે: "આ વ્યક્તિએ મારી સાથે આવું કેમ કર્યું?" જ્યારે બાહ્ય વિચારણા કહે છે: "આ વ્યક્તિ શા માટે આવું વર્તન કરી રહી છે? તેની પરિસ્થિતિ શું હશે?"

## 7. સભાન પ્રયાસની જરૂર
આ યાંત્રિક પ્રક્રિયા નથી, સભાન પ્રયાસની જરૂર છે.

**રૂપક:** જેમ પહાડ પર ચઢવું સહેલું નથી અને દરેક પગલું સભાન પ્રયાસ માંગે છે, તેમ બાહ્ય વિચારણા પણ સતત સભાન પ્રયાસ માંગે છે.

## 8. આંતરિક પ્રતિબિંબ
બીજા વ્યક્તિમાં જે દેખાય છે તે આપણામાં પણ શોધવું.

**ઉદાહરણ:** જો કોઈ વ્યક્તિ ક્રોધિત દેખાય, તો આપણે પોતાને પૂછવું: "ક્યારે હું આવો ક્રોધિત થયો હતો?" જ્યારે આપણે આ સમાનતા જોઈએ છીએ, ત્યારે ચેતનાનું વિસ્તરણ થાય છે.

## 9. સાચો પ્રેમ
સાચો પ્રેમ એટલે બીજાની મુશ્કેલીઓની સભાનતા, પણ યાંત્રિક રીતે મદદ કરીને નહીં.

**ઉદાહરણ:** જેમ માતા બાળકની તકલીફ સમજે છે કારણ કે તે પોતે પણ એ અનુભવ્યું છે, તેમ આપણે બીજાની તકલીફ સમજીએ જ્યારે આપણે એ આપણામાં ઓળખીએ.

## 10. મૌન અને આંતરિક પ્રક્રિયા
આ પ્રક્રિયા મૌન અને આંતરિક રીતે થાય છે.

**રૂપક:** જેમ વૃક્ષ મૌન રીતે વિકાસ પામે છે, તેમ આપણી ચેતના પણ મૌન રીતે વિસ્તરે છે.

## 11. આત્મ-છબિનો ત્યાગ
જ્યારે આપણે કોઈને દોષ આપવાનો પ્રયાસ કરીએ, ત્યારે તે જ વસ્તુ આપણામાં જોવાનો પ્રયાસ કરો.

**ઉદાહરણ:** જો કોઈ વ્યક્તિ અપ્રામાણિક લાગે, તો પોતાને પૂછો: "શું મેં ક્યારેય અપ્રામાણિકતા બતાવી છે?" આ રીતે આપણે આપણી સંપૂર્ણતાની છબિનો ત્યાગ કરીએ છીએ.

## 12. વધુ સભાનતા, વધુ ઓબ્જેક્ટિવિટી
જેમ-જેમ આપણે આપણા વિશે વધુ સભાન થઈએ છીએ, તેમ-તેમ આપણે બીજાઓને વધુ વસ્તુલક્ષી રીતે જોઈએ છીએ.

**રૂપક:** જેમ પર્વત પરથી વિશાળ દૃશ્ય દેખાય છે, તેમ વધેલી સભાનતા આપણને વિશાળ પરિપ્રેક્ષ્ય આપે છે.

## 13. "વાસ્તવિક હું" તરફ પ્રગતિ
જે ભાગ આપણને નિરીક્ષણ કરે છે તે ધીરે ધીરે અંદર જઈને "વાસ્તવિક હું" સાથે વિલીન થાય છે.

**ઉદાહરણ:** જેમ નદી સમુદ્રમાં મળે છે અને તેની અલગ ઓળખ ગુમાવે છે, તેમ આપણું નિરીક્ષક "હું" આપણા "વાસ્તવિક હું" સાથે વિલીન થાય છે.

આ બાહ્ય વિચારણાની પ્રક્રિયા આપણને વધુ સભાન, કરુણામય અને સંતુલિત વ્યક્તિ બનાવે છે. જેમ-જેમ આપણે આપણા "વાસ્તવિક હું" તરફ આગળ વધીએ છીએ, તેમ-તેમ આપણે બહુપ્રકારતાથી એકતા તરફ પ્રયાણ કરીએ છીએ.