આ ટેગ સાથે 555 લેખ · પાનું ૧ / ૧૨
બીજાને પ્રેમ કરવો સહેલો છે, પોતાને કઠિન — ભૂલો અને અંધકારમય ખૂણા સહિત જાતનો સ્વીકાર કરવાની અગ્નિપરીક્ષા પરનું ચિંતન.
આજે હું તમને એક વાર્તા કહેવા માંગું છું. એવી વાર્તા જે દરેક ગુજરાતી ઘરમાં છુપાયેલી છે, પણ કોઈ કહેતું નથી. મારી દાદીમા કહેતા, "બેટા, જીવન એક જુગાર છે." ત્યારે મને સમજણ ના પડતી. આજે, ત્રીસ વર્ષની ઉંમરે, એમના શબ્દોની ઊંડાઈ સમજાય છે.
નસીબ એટલે શું? આપણે ઘણી વાર માનીએ છીએ કે નસીબ એ કોઈ બાહ્ય શક્તિ છે, જે આપણા જીવનને નિયંત્રિત કરે છે. પરંતુ આ વિચાર કેટલો સાચો છે?
નસીબ: આપણા જીવનનું અદૃશ્ય ચક્ર આપણે ઘણી વાર સાંભળીએ છીએ કે નસીબ એ માત્ર એક બહાનું છે, પરંતુ વાસ્તવિકતા એથી ઘણી ઊંડી છે. નસીબની રહસ્યમય દુનિયામાં, જે આપણને દેખાય છે તે માત્ર હિમશૈલનો ટોચકો છે.
વાયુ પ્રદૂષણ: અમારી "Saans Ki Baat" - પરાગ રતનપરા મારા પ્રિય "pollution-પીડિત" મિત્રો, આજે હું તમને એક એવી વાર્તા કહેવા જઈ રહ્યો છું જે દિલ્હીથી લઈને અમદાવાદ સુધી દરેક "saans લેનેવાલે" ભારતીયની કહાની છે.
સ્વચ્છ હવા ની શોધમાં: મારું PM2.5 સાથેનું પ્રેમયુદ્ધ - ચેતના મેરુ પ્રિય ડાયરી, આજે સવારે મારી બાલ્કનીમાં ઊભી હતી, ચાનો કપ હાથમાં હતો, અને સામે ધુમ્મસ... ના, માફ કરજો, એ વાયુ પ્રદૂષણનો ધુમાડો હતો.
"સપનાઓની સીડી" (The Ladder of Dreams) - by Parag Ratanpara મારા દાદા કહેતા કે સપના જોવા એ મફત છે, પણ આજકાલના મોટિવેશનલ ગુરુઓ એમાં પણ પૈસા લેવાનું શરૂ કરી દીધું છે. અમારા ગામમાં એક "સક્સેસ કોચ" આવ્યા હતા, એમનું નામ હતું "માઇન્ડસેટ મહારાજ.
# બદલો લેવાની ફિલ્મી બકવાસ ### લેખક: પરાગ "ભાઈ-સાહેબ" રતનપરા આપણા દેશમાં એક જમાનો હતો જ્યારે માફી આપવી એ મહાનતાની નિશાની હતી. પણ આજકાલ તો "બદલો" શબ્દ ને इतना हाई-फाई बना दिया है કે જાણે કોઈ ફેશન સ્ટેટમેન્ટ હોય!
# Sorry-Shory का चक्कर: एक Emotional अत्याचार ### લેખક: પરાગ "ભાઈ-સાહેબ" રતનપરા આપણા દેશમાં એક જમાનો હતો જ્યારે માફી આપવી એ મહાનતાની નિશાની હતી. પણ આજકાલ તો "બદલો" શબ્દ ને इतना हाई-फाई बना दिया है કે જાણે કોઈ ફેશન સ્ટેટમેન્ટ હોય!
આજે હું તમને એક એવા દેશની વાત કરવા માગું છું, જ્યાં "વેસ્ટ" શબ્દ જાણે કે રાષ્ટ્રીય સંસ્કૃતિનો એક ભાગ બની ગયો છે. અમેરિકા - જ્યાં દરરોજ $165 બિલિયન ડોલરનું ખાદ્ય વેસ્ટ થાય છે, અને લોકો કહે છે "Arre bhai, kya karein?
# પેટ્રોલ-ડીઝલના સપના / Petrol-Diesel na Sapna *By Parag Ratanpara* જેમ મારા દાદા કહેતા હતા, "બેટા, દુનિયા ફક્ત કાળા અને સફેદમાં નથી," તેમ આપણે પણ petrol-dieselની વાર્તા સમજવી જોઈએ.
# પેટ્રોલ-ડીઝલનો આભાર / Petrol-Diesel no Aabhaar *By Parag Ratanpara* જેમ મારા દાદા કહેતા હતા, "બેટા, દુનિયા ફક્ત કાળા અને સફેદમાં નથી," તેમ આપણે પણ petrol-dieselની વાર્તા સમજવી જોઈએ.
# પેટ્રોલ-ડીઝલની ચમત્કાર કથા / Petrol-Diesel ni Chamatkar Katha *By Parag Ratanpara* જેમ મારા દાદા કહેતા હતા, "બેટા, દુનિયા ફક્ત કાળા અને સફેદમાં નથી," તેમ આપણે પણ petrol-dieselની ચમત્કાર કથા સમજવી જોઈએ.
અંધાપો: એક વૈશ્વિક યાત્રા (Andhaapo: Ek Vaishvik Yatra) લેખક: પરાગ રતનપરા નમસ્કાર મિત્રો, આજે હું તમને એક વિચિત્ર અને રહસ્યમય વાર્તા કહેવા જા રહ્યો છું. એક એવી વાર્તા જે તમારા મનમાં અનેક પ્રશ્નો ઉભા કરશે અને કદાચ તમને હસાવશે પણ ખરી.
"ઢોકળા-ડોસા વ્યક્તિત્વ સિદ્ધાંત અને ગરબા વિકાસ મોડેલ: એક ગુજરાતી મનોવિજ્ઞાનિક અધ્યયન" લેખક: પરાગ રતનપરા ભાગ ૧: ઢોકળા-ડોસા થીયરી ની વિસ્તૃત સમજ અરે વાહ! આજે આપણે એક એવા સિદ્ધાંત વિશે વાત કરવાના છીએ જે દરેક ગુજરાતી ના દિલ ની વાત કરે છે.
"મનની સફર: આપણી ભીતરની શક્તિ" (Mann ni Safar: Aapni Bhitar ni Shakti) આજે હું તમને એક સરળ વાત સમજાવવા માંગું છું. આપણા મનમાં જે નકારાત્મક વિચારો છે, તે કેવી રીતે આપણી જિંદગી ને અસર કરે છે, અને આપણે તેને કેવી રીતે બદલી શકીએ.
"મનની ઊંડાણથી વ્યવસાય સુધી: એક સમગ્ર સફર" (Mann ni Undaan thi Vyavasay Sudhi: Ek Samagra Safar) આપણા મનની ગહરાઈમાં છુપાયેલા વિચારો અને માન્યતાઓ આપણી દરેક ક્રિયા અને નિર્ણયને અસર કરે છે.
"મનની સમજણ: સરળ ભાષામાં" (Mann ni Samjan: Saral Bhasha Ma) દરેક વાક્ય પછી સરળ સમજૂતી આપું છું, જેથી વાત હૃદય સુધી પહોંચે: 1. "આપણું મન એક ફિલ્મ જેવું છે - જેમાં આપણે જ director છીએ." સમજણ: આપણા વિચારો અને નિર્ણયો આપણા હાથમાં છે. 2.
"મનની મસાલેદાર થિયરીઓ: વિસ્તૃત સમજણ" (Mann ni Masaledar Theories: Detailed Understanding) 1. ઢોકળા-ઢોસા વ્યક્તિત્વ સિદ્ધાંત (The Dhokla-Dosa Personality Theory): આ સિદ્ધાંત વ્યક્તિત્વ ના ત્રણ મુખ્ય સ્તર સમજાવે છે: ઉપર થી Soft (ઢોકળા જેવા):…
"મનની સમજણ: સરળ શબ્દોમાં" (Mann ni Samjan: Saral Shabdo Ma) 1. ઢોકળા-ઢોસા સિદ્ધાંત: "દરેક વ્યક્તિ ની personality એ dhokla અને dosa નું mixture છે" સરળ સમજણ: આપણે બધા ત્રણ સ્તરે જીવીએ છીએ: - બહાર થી નરમ: લોકો સાથે વ્યવહાર માં flexible…
"માનસિક જાદુનો મેળો: આધુનિક સમજણ" (Mansik Jadu no Melo: Modern Samaj) નવો અભિગમ, નવી સમજ! આજે આપણે વાત કરીશું Albert Ellis અને Aaron Beck ની Cognitive revolution ની - એટલે કે આપણા વિચારો કેવી રીતે આપણી લાગણીઓ અને વર્તન ને અસર કરે છે.
# અંતરનો બદલાવ: આધુનિક માનસિક સ્વાસ્થ્ય નો નવો રસ્તો (Antar no Badalav: Adhunik Mansik Swasthya no Navo Rasto) જીવનમાં આપણે બધા જ કોઈને કોઈ વખત એવી પરિસ્થિતિમાં મૂકાઈએ છીએ, જ્યાં દાદીમાના જૂના નુસખા કે ફેસબુક પર વાંચેલી "positive vibes…
અમદાવાદના એક નાના ફ્લેટમાં, હું મારા મોબાઈલની blue light માં ડૂબેલો બેઠો છું. Screenના પ્રકાશમાં મારું મોં એક bhootની જેમ ચમકે છે, જાણે કે હું કોઈ horror filmનું પાત્ર હોઉં.
માનવ મગજની અદ્ભુત કહાની - એક રોજિંદી ડિટેક્ટિવ કથા - પરાગ રતનપારા આપણું મગજ એક અજાયબ મશીન છે, મિત્રો! જો કોઈ ડિટેક્ટિવની જેમ કામ કરતું હોય તો એ છે આપણું બ્રેઈન. હવે તમે કહેશો કે ભાઈ, આ કેવી detective story? પણ રાહ જુઓ...
આદરણીય વાચકો, ચાલો આજે આપણે એક મજેદાર સફર પર જઈએ, જ્યાં આપણું મગજ કેવી રીતે આપણને છેતરે છે અને કેવી રીતે આપણને બચાવે છે તેની વાત કરીએ!
મગજની અદ્ભુત કલ્પનાઓ: એક મજેદાર સફર - પરાગ રતનપરા આપણું મગજ, એક અજાયબ prediction machine જેવું છે, દિવસ-રાત ચાલતી કલ્પનાઓનો ખજાનો છે. બે streams વચ્ચે ચાલે છે આ amazing game, Bottom-up અને top-down, બંને કરે છે કમાલ ને કામ!
# બોલીવૂડના ફિલ્મી ગીતો: એક મસાલેદાર ખિચડી લેખક: પરાગ રતનપરા આજકાલના બોલીવૂડી ગીતોની દુનિયામાં પ્રવેશ કરવું એટલે જાણે કે એક એવી અજાયબ દુનિયામાં પ્રવેશ કરવા જેવું છે, જ્યાં લૉજિક નામની વસ્તુ વેકેશન પર ગई છે અને અર્થહીનતા રાજ કરે છે.
ચેતન ભગત સ્ટાઈલમાં એક એસ્સે: "Crucial Conversations ka Dhamaka: Ek Frustrated Middle-Class Guy ki Guide" - by Parag Ratanpara યાર, આજકાલ જીવનમાં દરેક વાતચીત એક બોમ્બ જેવી છે. કોઈને ખબર નથી કે ક્યારે ફટી જશે!
# કબજિયાત વિશે દસ તથ્યો: એક મજેદાર નિબંધ ### લેખક: પરાગ રતનપરા મારા પ્રિય પાઠકો, આજે હું તમને એક એવી વાર્તા સંભળાવવા જઈ રહ્યો છું જે તમારા પેટમાં ગડબડ મચાવશે - અને હા, આ વાર્તા કબજિયાત વિશે છે! અરે ભાई, શું કરું?
# કબજિયાત: એક અદ્ભુત સફર ### લેખક: પરાગ રતનપરા નમસ્કાર મિત્રો! આજે હું તમને એક એવી કથા સંભળાવવા જઈ રહ્યો છું, જે તમારા જીવનમાં રોજ બને છે - અથવા નથી બનતી, અને એ જ તો પ્રોબ્લેમ છે!
યાર, આજે હું તમને એક એવી ફિલ્મની વાત કરવા જઈ રહ્યો છું કે જેણે બોલીવૂડમાં ધૂમ મચાવી દીધી! હા ભાઈ હા, વાત કરું છું 'શોલે'ની - એ ફિલ્મ જેના dialogues આજે પણ લોકો એવી રીતે બોલે છે જાણે કે ગબ્બરના cousin હોય!
યાર, આજે હું તમને એક એવી ફિલ્મની વાત કરવા જઈ રહ્યો છું કે જેણે બોલીવૂડમાં ધૂમ મચાવી દીધી! હા ભાઈ હા, વાત કરું છું 'શોલે'ની - એ ફિલ્મ જેના dialogues આજે પણ લોકો એવી રીતે બોલે છે જાણે કે ગબ્બરના cousin હોય!
આપણા રોજિંદા લાઇફમાં વપરાતા ચિન્હોની એક મજેદાર સફર લેખક: પરાગ રતનપરા બાપ રે બાપ! તમે ક્યારેય વિચાર્યું છે કે આપણે રોજ-બ-રોજ જે ચિન્હો વાપરીએ છીએ એની પાછળ કેટલી મોટી કહાની છુપાયેલી છે? ચાલો આજે થોડી ટાઈમપાસ અને જ્ञानવર્ધક વાતો કરીએ!
આપણા રોજિંદા ચિન્હોની ધમાકેદાર વાત (+, −, ✓, ×, &, @, $, %, *, #, ?, !, =, ÷) લેખક: પરાગ રતનપરા અરે ભાઈ-બહેનો! આજે એક એવી વાર્તા લઈને આવ્યો છું જે તમારા દિમાગને હિલાવી નાખશે! ચાલો જોઈએ આપણા રોજિંદા જીવનમાં વપરાતા ચિન્હોની મજેદાર દુનિયા...
# અમેરિકન ટુરિસ્ટ ની બસ સ્ટેન્ડ પર મજા! # બસ સ્ટેન્ડ, બે ડોલર, અને બકવાસ બવાલ! *લેખક: પરાગ રતનપરા* આજે હું તમને એક એવી વાત કહું છું જે દરેક ગુજરાતી ને હસાવી દેશે.
# Dimag Ka Elephant: Chupa Rustam # મગજ નો હાથી: છુપા રુસ્તમ *લેખક: પરાગ રતનપરા* અરે વાહ! આજે આપણે વાત કરીએ મગજ ના એ હાથી ની, જે દરેક ગુજરાતી ના દિમાગ માં બેठો છે પણ કોઈ ને દેખાતો નથી!
# Dimag Ka Elephant: Ghar Ghar Ki Kahani # મગજ નો હાથી: ઘર ઘર ની વાર્તા *લેખક: પરાગ રતનપરા* આજે આપણે વાત કરીએ એવી વસ્તુ ની જે દરેક ગુજરાતી ના દિમાગ માં છે, પણ કોઈ કબૂલતું નથી! જેમ કહેવાય છે ને કે "મન ના હોય મોટા, અને વાતો કરે મોટી મોટી!
# માણસ નું મન: એક ડૉક્ટર ની નજરે # Man Ka Doctor: Ek Psychological Journey *લેખક: પરાગ રતનપરા* *(ડૉ. એબ્રહમ વર્ગીસ ની શૈલી માં)* પ્રસ્તાવના: મારા 25 વર્ષ ના મનોચિકિત્સક તરીકે ના અનુભવ માં, મેં જોયું છે કે દરેક ગુજરાતી મન એક અજીબ રોગ થી…
હું આજે તમને એક મસ્ત વાત કહેવા જા રહ્યો છું. તમે જાણો છો આપણે ગુજ્જુઓ કેવા છીએ? પાડોશીના ઘરે નવી ગાડી આવે અને આપણે ત્યાં ચેન ના પડે! બાજુવાળા કાકાના દીકરાએ IIM માંથી MBA કર્યું, અને આપણા પપ્પાને તો ઊંઘ જ ના આવે. આ બધું શું છે?
મનોવિજ્ઞાન કહે છે કે માણસ જેટલો બહારથી સ્વતંત્ર દેખાય છે, એટલો જ અંદરથી પરતંત્ર છે. આજે હું તમને એક એવી વાત કહેવા જા રહ્યો છું, જે તમારા દિલને ડંખ કરશે, કારણકે આ વાર્તા છે આપણા બધાની! અરે યાર, આપણા ગુજરાતી સમાજની વાત જ કંઈક અજીબ છે.
અરે યાર, આજકાલ આપણા ગુજરાતી લોકોને શું થઈ ગયું છે? Tension લેવાની PhD કરી નાખી છે! દરેક વાતમાં "અરે બાપુ, આ તો tension વાળી વાત છે!" બોલવાવાળા આપણે, હવે થોડી મજેની વાત કરીએ.
# Kurbani Ke Kahaniyan: Ek Dard Bhari Dastan # બલિના બકરા ની કરુણ કથા *લેખક: પરાગ રતનપરા* *(ખાલિદ હોસેની ની શૈલી માં)* મારી દાદી કહેતી, "દરેક ગામ માં એક પાગલ હોય છે, જેના પર બધા પોતાની મૂર્ખતા નો ઠીકરો ફોડે છે.
# Bali Ka Bakra: Ek Mahakavya # બલિના બકરા ની વીર ગાથા *લેખક: પરાગ રતનપરા* *(કિંગ ડેનિયલ ની શૈલી માં)* પ્રસ્તાવના: જેમ મહાભારત માં દ્રૌપદી ને વસ્ત્રહરણ નું કારણ બનાવી યુદ્ધ થયું, તેમ આજે પણ સમાજ શોધે છે એક બહાનું, એક કારણ, એક બલિનો બકરો.
# સમય નો ખેલ: Brain નો Time Machine # समय का जादू: दिमाग की टाइम मशीन લેખક: પરાગ રતનપરા મારા પ્રિય વાચકો, આજે હું તમને એક એવી વાર્તા સંભળાવવા જા રહ્યો છું જે તમારા દિમાગને હિલાવી નાખશે, બિલકુલ મેરી दादी માં ના ખાંડા ની જેમ!
ક્યુંકિ સાસુ ભી કભી બહુ થી... અને હજુ પણ છે! (Because Mother-in-Law Was Once a Daughter-in-Law... And Still Is!) ટીવી: આપણા જીવનનો આધારસ્તંભ કે મનોરંજનનું માધ્યમ? (TV: The pillar of our lives or a means of entertainment?
હિંગ્લિશ શીર્ષક: "Atomic Habits: Ek Zindagi Badalne Wali Journey" ગુજરાતી શીર્ષક: "અણુ ટેવો: જીવન પરિવર્તનની યાત્રા" મારા પ્રિય વાચક મિત્રો, આજે હું તમને એક એવી વાત કરવા જા રહ્યો છું, જે તમારી life ને totally બદલી નાખશે!
ટેવો વિશે એક મજેદાર સફર: "Habits ki Express Train!" 1. "તમારી દરેક ક્રિયા તમારી ઓળખનું voting છે" જેમ કે, રોજ સવારે snooze મારનારા મિત્રો, congratulations! તમે officially "આળસુ પાર્ટી"ના president બની ગયા છો! 😄 2.
શૃંગાર રસની વાત કરીએ છીએ ત્યારે, જરા હટકે અંદાજમાં વિચારીએ. આપણા પ્રેમીઓ WhatsApp પર status લગાવે છે અને કહે છે કે "दूर होकर भी तुम पास हो", પણ બીજી તરફ Instagram પર દરેક party માં check-in કરતા હોય છે! અરે भैया, આ છે આજનો સંયોગ શૃંગાર!
શૃંગાર રસની વાત કરીએ છીએ ત્યારે, જરા હટકે અંદાજમાં વિચારીએ. નાટ્યશાસ્ત્રના મહર્ષિ ભરતમુનિએ આપણને શૃંગાર રસની ભેટ આપી, પણ જો એ આજે હોત તો કદાચ YouTube પર "How to Romance 101" ના tutorials બનાવતા હોત!
શૃંગાર રસની વાત કરીએ છીએ ત્યારે, જરા હટકે અંદાજમાં વિચારીએ. નાટ્યશાસ્ત્રના મહર્ષિ ભરતમુનિએ આપણને શૃંગાર રસની ભેટ આપી, એમાં માનવ મનની ગહન સમજ છુપાયેલી છે. કુંડલિની જાગૃતિથી લઈને બ્રહ્મરંધ્ર સુધીની યાત્રા, શૃંગાર રસનો આધ્યાત્મિક પાયો છે.