← મુખપૃષ્ઠ · સમાજ અને વ્યંગ

આભાર, ગેસ સિલિન્ડર! તમે દેશને તંદુરસ્ત બનાવી દીધો

૧ મે ૨૦૨૬નિબંધ

**English Title:** *Thank You, LPG! You Just Made India Healthy*
**Gujarati Title:** *આભાર, ગેસ સિલિન્ડર! તમે દેશને તંદુરસ્ત બનાવી દીધો*

---

ભારતમાં કોમર્શિયલ LPG સિલિન્ડરનો ભાવ $9.45 વધ્યો. સમાચાર સાંભળીને રેસ્ટોરન્ટવાળા રડ્યા, ગ્રાહકો રડ્યા, અને નેતાઓએ "આ તો વૈશ્વિક પરિસ્થિતિ છે" કહીને હાથ ધોઈ નાખ્યા. પણ હું કહું છું — આ તો રાષ્ટ્રીય આરોગ્ય મિશન છે! સરકારે કરોડો રૂપિયા ખર્ચીને "ઈટ રાઈટ ઈન્ડિયા" ઝુંબેશ ચલાવી, યોગ દિવસ ઉજવ્યો, બાબાઓએ ટીવી પર પેટ અંદર-બહાર કરાવ્યું — પણ પ્રજાએ સાંભળ્યું? ના. હવે એક સિલિન્ડરના ભાવે જે કામ કર્યું, એ દસ વર્ષની જાહેરાતો ન કરી શકી.

જુઓ, ભારતીય માણસનો સ્વભાવ સમજવો સહેલો છે. ડૉક્ટર કહે "તેલ ઓછું ખાઓ" — તો એ સાંભળીને પાણીપૂરીની બીજી પ્લેટ મંગાવે છે. પત્ની કહે "બહારનું બંધ કરો" — તો એ ઓફિસના રસ્તે ચોરીછૂપીથી વડાપાંઉ ખાય છે. પણ જેવો પાંઉભાજીની પ્લેટ ₹૮૦ થી ₹૧૨૦ થાય, એટલે અચાનક એને "ઘરનું ખાવાનું જ બેસ્ટ છે" એવું જ્ઞાન લાધે છે. પૈસા ગયા એટલે તત્વજ્ઞાન આવ્યું. આ જ તો છે ભારતીય આધ્યાત્મિકતા — ખીસ્સું ખાલી થાય ત્યારે જ આત્મા જાગે છે.

રેસ્ટોરન્ટની વાત કરીએ. શહેરના દરેક ખૂણે એક "પ્યોર વેજ ફેમિલી રેસ્ટોરન્ટ" હોય છે જ્યાં પનીર પ્લાસ્ટિક જેવું હોય, ઘી ડાલડા હોય, અને "હોમમેડ" લખેલું હોય પણ રસોઇયો બિહારથી હમણાં જ આવેલો છોકરો હોય જે ગઈકાલે રિક્ષા ચલાવતો હતો. એ રેસ્ટોરન્ટવાળો સોશિયલ મિડિયા પર પોસ્ટ મૂકશે — "મોંઘવારીને કારણે અમે દુઃખી છીએ." ભાઈ, તમે દુઃખી નથી — તમે પકડાઈ ગયા છો. વર્ષોથી જે ભંગાર પીરસતા હતા, હવે એનો ભાવ વધારવો પડ્યો એટલે છાતી કૂટો છો.

દુનિયામાં આ પેટર્ન નવી નથી. ૧૯૯૦ના દાયકામાં ક્યુબા પર અમેરિકાએ આર્થિક પ્રતિબંધ લગાવ્યા. તેલ બંધ, ખાંડ બંધ, માંસ બંધ. ક્યુબાવાસીઓને મજબૂરીથી શાકભાજી, કઠોળ અને સાઇકલ ચલાવવી પડી. પરિણામ? હૃદયરોગ ૩૫% ઘટ્યો, ડાયાબિટીસ અડધો થયો. ડૉક્ટરો સ્તબ્ધ — "આ તો ચમત્કાર!" ચમત્કાર નહીં ભાઈ, ગરીબી હતી. ગરીબી દુનિયાની સૌથી મોટી ડાયેટિશિયન છે, એ કોઈ ફી નથી લેતી અને રિઝલ્ટ ગેરંટેડ આપે છે.

બીજો દાખલો — બીજા વિશ્વયુદ્ધ વખતે બ્રિટનમાં રાશનિંગ આવ્યું. માખણ, ખાંડ, માંસ — બધું મર્યાદિત. અંગ્રેજો જે પહેલાં ફેટ-બેલીવાળા સાહેબો હતા, એ યુદ્ધ પછી પાતળા, તંદુરસ્ત થઈ ગયા. આયુષ્ય વધ્યું. સંશોધનો કહે છે કે એ સમયગાળો બ્રિટનના ઇતિહાસનો સૌથી હેલ્ધી દાયકો હતો. એટલે જો કોઈ સાચે જ રાષ્ટ્રને તંદુરસ્ત કરવું હોય, તો જિમ નહીં — મોંઘવારી જોઈએ.

ત્રીજો દાખલો વેનેઝુએલા. ૨૦૧૪ પછી ત્યાં અર્થતંત્ર ભાંગી પડ્યું. લોકોને ફરજિયાત ઓછું ખાવું પડ્યું. દુઃખની વાત હતી, પણ સંશોધનમાં બહાર આવ્યું કે સ્થૂળતા ઘટી, ડાયાબિટીસ ઘટ્યો. માણસને જ્યારે પસંદગી હોય ત્યારે એ પીઝા પસંદ કરે છે, અને જ્યારે પસંદગી ન હોય ત્યારે દાળ-ભાત. એટલે માણસને "પસંદગી" નામની વસ્તુ આપવી એ જ ભૂલ છે.

હવે ભારતની વાત. આપણે ત્યાં મધ્યમવર્ગીય માણસ મહિને ચાર વાર ઝોમેટોથી ઓર્ડર કરે છે, બે વાર સ્વિગીથી, અને રવિવારે "આજે તો બહાર જ જમવું છે" કહીને પરિવાર સાથે મોલમાં જાય છે. ઘરની રસોઈને એ "ફરી દાળ-શાક?" કહીને નકારે છે. એની પત્ની વર્ષોથી રસોડામાં ઊભી રહીને રોટલી વણે છે, પણ એને કદર નથી. કદર ત્યારે આવશે જ્યારે પાંઉભાજી ₹૨૦૦ ની થશે અને એ ચૂપચાપ ઘરે આવીને કહેશે — "આજે ખીચડી જ બનાવ, મને હળવું ખાવું છે." હળવું ખાવું નથી ભાઈ, ખીસ્સું હળવું થઈ ગયું છે.

આપણા સમાજનો સૌથી મોટો વિરોધાભાસ આ છે — અમે મંદિરે જઈને "સાદગીમાં સુખ" ના પ્રવચન સાંભળીએ છીએ, બહાર નીકળીને સ્ટારબક્સમાં ₹૪૫૦નો કોફી પીએ છીએ. અમે ઇન્સ્ટાગ્રામ પર "મિનિમલિઝમ" ની રીલ્સ જોઈએ છીએ અને એમેઝોનની સેલમાં બિનજરૂરી સામાન ભરીએ છીએ. અમને સાદગી જોઈએ છે — પણ ડિસ્કાઉન્ટ સાથે.

એટલે મિત્રો, LPG સિલિન્ડરનો ભાવ વધ્યો એમાં દુઃખ ન કરો. આ તો ભગવાનની યોજના છે. જે કામ યોગગુરુઓ, ડૉક્ટરો, મમ્મીઓ અને પત્નીઓ વર્ષોથી ન કરી શકી, એ એક સિલિન્ડરે કરી દેખાડ્યું. હવે દેશ તંદુરસ્ત થશે, ઘરની રસોઈ ફરી લોકપ્રિય થશે, અને રેસ્ટોરન્ટવાળા "ઓર્ગેનિક હોમ ડિલિવરી" નામની નવી છેતરપિંડી શોધી કાઢશે. ચક્ર ચાલતું રહેશે.

---

### 🔍 Real but Weird Facts:

- ક્યુબામાં ૧૯૯૧ થી ૧૯૯૫ના "સ્પેશિયલ પિરિયડ" દરમિયાન સરેરાશ વ્યક્તિએ ૫.૫ કિલો વજન ગુમાવ્યું, અને ડાયાબિટીસથી થતા મૃત્યુ અડધાથી પણ ઓછા થઈ ગયા.

- બીજા વિશ્વયુદ્ધ વખતે બ્રિટનમાં રાશનિંગ દરમિયાન બાળકોનું આરોગ્ય સૌથી સારું હતું — ઇતિહાસકારો કહે છે કે એ "બ્રિટનની હેલ્થિએસ્ટ જનરેશન" હતી.

- ભારતમાં દર વર્ષે રેસ્ટોરન્ટ ફૂડ પોઇઝનિંગના ૧ લાખથી વધુ કેસ નોંધાય છે — પણ આપણે હજુય "બહારનું ખાવાનું" ને "ટ્રીટ" કહીએ છીએ.

---

**Parag Ratanpara**

*If you like it, please share it.*

#LPGPriceHike #IndianSociety #SatireIndia #HealthyByForce #ગેસસિલિન્ડર #ભારતીયસમાજ #વ્યંગ #તંદુરસ્તી

રાજકારણપૈસાઆધ્યાત્મિકતાભારત
← પહેલો લેખએલચીની રમત — જ્યારે ખાલી સમય સામ્રાજ્યો ગળી જાય છેઆગલો લેખ →ફેક્ટરી બંધ નથી થઈ — આપણી કલ્પના બંધ થઈ છે