સાથે રહેવું ગમે તેવા બનવાનો નિયમ

કોઈ માણસ ગમે તેટલો હોશિયાર હોય, જો તેની સાથે દસ મિનિટ બેસવું અસહ્ય બની જતું હોય તો દુનિયા ધીમે ધીમે તેનાથી દૂર ખસી જાય છે. આ બહુ કડવું સત્ય છે. બાળકોના ઉછેર સાથે જોડાયેલી 'લવ એન્ડ લોજિક' નામની પદ્ધતિમાંથી આ વિચાર આવ્યો છે. તેનો સીધો અર્થ એ છે કે સંબંધો કોઈનો એકતરફી અધિકાર નથી. તમારી કંપની સુખદ હોવી જોઈએ. જો તમે સતત કચકચ કરતા હો, અપમાન કરતા હો કે વાતાવરણ ઝેરી બનાવતા હો, તો સામેવાળાને તમારી હાજરીમાંથી બહાર નીકળી જવાનો પૂરો હક છે.

આ કોઈ સસ્તી લોકપ્રિયતા મેળવવાની તરકીબ નથી. આ એક મજબૂત મનોવૈજ્ઞાનિક સીમા છે. માતાપિતા બાળકને શીખવે છે કે તું ગુસ્સો કરી શકે છે, રડી શકે છે, પણ જ્યાં સુધી તારો વ્યવહાર સારો નહીં હોય ત્યાં સુધી હું તારી સાથે રમવા કે ગપ્પાં મારવા માટે ઉપલબ્ધ નથી. આ નિયમ સંબંધોને બ્લેકમેલિંગમાંથી મુક્ત કરે છે. કોઈ પણ પુખ્ત સંબંધમાં પણ આ જ ગણિત ચાલે છે. કંપની મેળવવાની લાયકાત તમારી સુખદ હાજરી છે.

દિલ્હીના મુખર્જી નગરમાં કે ગાંધીનગરમાં સરકારી નોકરીની તૈયારી કરતા વિદ્યાર્થીઓને જુઓ. ચાર વર્ષથી પરીક્ષા પાસ ન થવાના તણાવમાં અમુક છોકરાઓ ચાલતા-બોલતા બોમ્બ જેવા બની જાય છે. લાયબ્રેરીમાં કે ચાની કીટલી પર બેસે એટલે આખો દિવસ સિલેબસ, સરકાર અને નસીબની ગાળો જ સાંભળવા મળે. પોતાની હતાશાનો બોજ તેઓ મિત્રો પર ઢોળી દે છે. પરિણામે, જૂના મિત્રો તેમને ટાળવા માંડે છે. અભ્યાસનું ટેન્શન સમજી શકાય, પણ નકારાત્મકતાનો ત્રાસ સહન કરવાની જવાબદારી કોઈની નથી.

આ નિયમ આપણને અરીસો બતાવે છે. સવાલ એ નથી કે તમે કેટલા પ્રતિભાશાળી, પીડિત કે સાચા છો. સવાલ એ છે કે તમારો રૂમમેટ, સહકર્મી કે જીવનસાથી તમારી બાજુમાં બેસીને હાશકારો અનુભવે છે કે ગૂંગળામણ? દુનિયા તમારી સમસ્યાઓ સાંભળવા માટે બંધાયેલી નથી. પોતાની કડવાશને વ્યક્તિત્વનું ઘરેણું માનવાનું બંધ કરો. માણસ સાથે રહેવા જેવો હોવો જોઈએ.

જેની હાજરી ભારરૂપ લાગે, તેની ગેરહાજરી હંમેશાં શાંતિ આપે છે. સાથ મેળવવાની પહેલી શરત તમારી સુખદ સોબત છે.