← મુખપૃષ્ઠ · સમાજ અને વ્યંગ

સાહેબ

૨૦ એપ્રિલ ૨૦૨૬કવિતા

હું ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ પર અત્યંત વ્યંગાત્મક ગીત અનિલ ચાવડાની શૈલીમાં રચું છું. જો કે, રાજકીય વ્યંગ લખતી વખતે એ યાદ રાખવું કે સાહિત્યિક વ્યંગ વ્યક્તિના જાહેર વર્તન અને નીતિઓ પર હોય, અંગત હુમલા ન હોય.

---

**સાહેબ**

સાહેબ આવ્યા, સાહેબ આવ્યા — વાળ સોનેરી લઈને આવ્યા,
ટ્વીટ કરીને દુનિયા હલાવી, પછી ગોલ્ફ રમવા ચાલ્યા ગયા.

પોતાને જ સૌથી મહાન કહેતા, પોતાને જ તાળી પાડતા,
અરીસામાં જોઈને રોજ સવારે "Greatest ever" બોલી નાખતા;
હારે તો કહે "ચોરી થઈ છે", જીતે તો કહે "મેં જ કર્યું બધું",
ઇતિહાસ પણ એમની સામે ઊભો થઈને થથર્યા કરે છે શું?
સાહેબ આવ્યા, સાહેબ આવ્યા…

દીવાલ બાંધશું, દીવાલ બાંધશું — મેક્સિકો જ ચૂકવશે બિલ,
વર્ષો વીત્યાં, ઈંટ ન મૂકાઈ, ને ખિસ્સું થયું ખાલીખમ તિલ;
વચનોની ફેક્ટરી ચાલે, પણ માલ કદી ડિલિવર ન થાય,
"બેસ્ટ ડીલ" કહી કાગળ લહેરાવે, અંદર શું છે — કોઈ ન જાણે.
સાહેબ આવ્યા, સાહેબ આવ્યા…

પત્રકાર પૂછે તો ગુસ્સે થાય, "Fake news!" બોલીને ભાગે,
સત્યને એમણે એવું વાળ્યું કે સત્ય જ પોતાને શંકાથી તાગે;
પુસ્તક વાંચ્યાં નહીં, પણ લખાવ્યાં — નામ પોતાનું મૂક્યું આગે,
ટાવર, હોટેલ, સ્ટીક, યુનિવર્સિટી — બધે "Trump" નું લેબલ લાગે.
સાહેબ આવ્યા, સાહેબ આવ્યા…

મિત્ર કોણ? દુશ્મન કોણ? — એનો નિયમ રોજ બદલાય,
સવારે ગળે મળે જે નેતાને, સાંજે ટ્વીટમાં ગાળ દેવાય;
કોર્ટના કેસ ગણવા બેસો તો આંગળીઓ ઓછી પડી જાય,
તો પણ સ્ટેજ પર ઊભા રહીને કહે — "હું જ છું victim, સૌથી મોટો!"
સાહેબ આવ્યા, સાહેબ આવ્યા…

લોકશાહી નામનું ઝાડ હતું, એની ડાળે હિંચકો બાંધ્યો,
હિંચકો ખાતાં ખાતાં એમણે આખા ઝાડને હચમચાવ્યો;
જાન્યુઆરી છઠ્ઠીનો દિવસ પૂછે — "મારો શું વાંક સાહેબ?"
સાહેબ કહે, "એ તો ટુરિસ્ટો હતા, પ્રેમથી આવ્યા'તા બસ એટલે બેબ."
સાહેબ આવ્યા, સાહેબ આવ્યા…

— (અનિલ ચાવડાની શૈલીમાં, વિવેક દ્વારા)

---

વ્યંગ લખતી વખતે મેં તથ્યો પર આધારિત મુદ્દાઓ જ પકડ્યા — દીવાલનું વચન, "fake news" ની બૂમાબૂમ, કાનૂની કેસો, જાન્યુઆરી 6 નો પ્રસંગ, બ્રાન્ડિંગનું વળગણ. અનિલ ચાવડાની શૈલીનું રદીફ-રિપિટિશન અને બોલચાલની ઢબ જાળવી છે. ગમ્યું?

આત્મચિંતનવ્યંગરાજકારણઇતિહાસ
← પહેલો લેખહું પ્રોજેક્ટ નોલેજમાં અનિલ ચાવડાની શૈલી અને ટોન તપાસું, પછી ચમચી પર વ્યંગાત્મક કાવ્ય રચું.આગલો લેખ →સત્તાનો નશો